Khi nào được yêu cầu Tòa án định giá tài sản tranh chấp?
Trong quá trình giải quyết các vụ án dân sự như tranh chấp quyền sử dụng đất, hợp đồng, thừa kế, chia tài sản chung của vợ chồng hoặc tranh chấp kinh doanh, thương mại, giá trị tài sản tranh chấp là căn cứ quan trọng để Tòa án giải quyết quyền, nghĩa vụ của các bên.
Tuy nhiên, trên thực tế, các đương sự thường không thống nhất được giá trị tài sản hoặc cho rằng mức giá do bên còn lại đưa ra không phù hợp với giá thị trường. Trong trường hợp này, đương sự có quyền yêu cầu Tòa án định giá tài sản theo quy định của pháp luật.
Vậy khi nào được yêu cầu Tòa án định giá tài sản? Hồ sơ cần chuẩn bị gồm những gì? Trình tự, thủ tục được thực hiện ra sao? Chi phí định giá do ai chịu? Trường hợp không đồng ý với kết quả định giá thì xử lý như thế nào? Hãy cùng Nhung & Partners tìm hiểu trong bài viết dưới đây.
Các trường hợp Tòa án tiến hành định giá tài sản tranh chấp Theo Điều 104 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, Tòa án sẽ ra quyết định định giá tài sản và thành lập Hội đồng định giá khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:
Theo yêu cầu của một hoặc các bên đương sự trong vụ án dân sự. Các đương sự không thỏa thuận lựa chọn tổ chức thẩm định giá tài sản hoặc đưa ra giá tài sản khác nhau hoặc không thỏa thuận được giá tài sản; Các bên thỏa thuận với nhau hoặc với tổ chức thẩm định giá tài sản theo mức giá thấp so với giá thị trường nơi có tài sản định giá tại thời điểm định giá nhằm trốn tránh nghĩa vụ với Nhà nước hoặc người thứ ba hoặc có căn cứ cho thấy tổ chức thẩm định giá tài sản đã vi phạm pháp luật khi thẩm định giá.
Thủ tục yêu cầu Tòa án định giá tài sản, thẩm định giá tài sản tranh chấp theo quy định pháp luật Khi các bên không thống nhất được giá trị tài sản hoặc thuộc các trường hợp quy định tại Điều 104 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 , đương sự có quyền đề nghị Tòa án định giá tài sản. Trình tự thực hiện có thể được khái quát như sau:
Bước 1. Đương sự nộp đơn yêu cầu định giá tài sản
Đương sự gửi đơn yêu cầu đến Tòa án đang giải quyết vụ án, trong đó nêu rõ tài sản cần định giá, lý do yêu cầu và cung cấp các tài liệu, chứng cứ có liên quan (nếu có).
Bước 2. Tòa án xem xét và quyết định việc định giá tài sản
Sau khi xem xét yêu cầu, nếu thuộc trường hợp quy định tại Điều 104 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 , Tòa án sẽ ban hành Quyết định định giá tài sản và thành lập Hội đồng định giá theo quy định của pháp luật.
Bước 3. Hội đồng định giá tiến hành định giá tài sản
Hội đồng định giá tổ chức việc định giá theo trình tự luật định, xem xét hiện trạng tài sản (khi cần thiết), thu thập thông tin về giá và các yếu tố liên quan để xác định giá trị tài sản, đồng thời lập biên bản định giá.
Bước 4. Kết quả định giá được đưa vào hồ sơ vụ án
Biên bản định giá được gửi cho Tòa án để làm căn cứ giải quyết vụ án. Các đương sự được biết kết quả định giá và có quyền thực hiện các quyền tố tụng theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, bao gồm quyền đề nghị định giá lại khi có căn cứ theo pháp luật.
Chi phí định giá và thẩm định giá tài sản trong quá trình giải quyết vụ án Nghĩa vụ nộp tạm ứng chi phí định giá tài sản thuộc về bên có yêu cầu định giá hoặc do Tòa án phân bổ tùy theo tính chất của vụ việc. Chi phí định giá bao gồm các khoản phí thực tế cần thiết cho hoạt động khảo sát, đo đạc, thẩm định và thù lao cho các thành viên Hội đồng định giá theo quy định.
Bên cạnh việc Tòa án thành lập Hội đồng định giá, việc lựa chọn tổ chức thẩm định giá tài sản tranh chấp độc lập cũng là giải pháp pháp lý linh hoạt giúp các bên thu thập chứng cứ về giá trị thị trường của tài sản một cách vô tư, khách quan. Kết quả từ chứng thư thẩm định giá của tổ chức chuyên nghiệp có giá trị chứng cứ để Tòa án xem xét, đánh giá trong quá trình hòa giải hoặc xét xử vụ án.
Quyền và nghĩa vụ của các đương sự trong việc định giá tài sản Trong quá trình tiến hành định giá tài sản tranh chấp, các bên đương sự được pháp luật bảo hộ đầy đủ các quyền và nghĩa vụ tố tụng nhằm bảo vệ lợi ích hợp pháp của mình:
Được thông báo về thời gian, địa điểm tiến hành định giá tài sản thực địa. Tham gia vào quá trình kiểm tra, khảo sát hiện trạng tài sản cùng Hội đồng định giá. Đưa ra ý kiến, đóng góp thông tin liên quan đến đặc điểm, chất lượng hoặc các yếu tố làm ảnh hưởng đến giá trị của tài sản. Nộp tạm ứng chi phí định giá theo đúng thời hạn và thông báo của Tòa án.
Giải quyết trường hợp không đồng ý với kết quả định giá tài sản Trong thực tế tố tụng, không hiếm trường hợp một trong các bên đương sự không đồng ý với mức giá do Hội đồng định giá đưa ra. Khi rơi vào tình huống này, pháp luật tố tụng dân sự cho phép đương sự thực hiện quyền yêu cầu định giá lại.
Theo khoản 5 Điều 104 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 , việc định giá lại tài sản tranh chấp được thực hiện khi có căn cứ cho rằng kết quả định giá lần đầu không khách quan, không đúng giá trị thực tế thị trường tại thời điểm định giá hoặc có vi phạm nghiêm trọng về thủ tục định giá. Đương sự cần chuẩn bị các chứng cứ minh chứng rõ ràng để gửi đơn đề nghị Tòa án xem xét định giá lại.
Những lưu ý quan trọng khi định giá tài sản tranh chấp Nhằm đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự trong quá trình tham gia tố tụng, Nhung & Partners lưu ý các vấn đề cốt lõi sau:
Đương sự có quyền đề nghị thay đổi thành viên Hội đồng định giá nếu có căn cứ cho rằng người đó không khách quan hoặc có lợi ích liên quan trong vụ án. Nếu không đồng ý với kết quả định giá, đương sự có quyền yêu cầu định giá lại hoặc đề nghị Tòa án trưng cầu tổ chức thẩm định giá độc lập theo quy định pháp luật. Cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ pháp lý, giấy tờ chứng nhận quyền sử dụng, tài liệu kỹ thuật của tài sản trước khi Hội đồng làm việc để tránh gây gián đoạn quy trình.
Nguyên tắc tư vấn kiến thức pháp luật tại Nhung & Partners Với phương châm thượng tôn pháp luật và tuân thủ chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp luật sư, Nhung & Partners luôn nỗ lực cung cấp các bài viết và kiến thức pháp lý được nghiên cứu, cập nhật trên cơ sở quy định pháp luật hiện hành. Chúng tôi mong muốn góp phần đưa pháp luật đến gần hơn với cộng đồng thông qua cách diễn giải rõ ràng, dễ hiểu và gắn với thực tiễn, giúp cá nhân, tổ chức chủ động nhận diện và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình.
Nội dung trên website chỉ nhằm mục đích phổ biến kiến thức pháp luật và không thay thế ý kiến tư vấn pháp lý đối với từng vụ việc cụ thể. Khi cần hỗ trợ hoặc tư vấn chuyên sâu, quý khách nên trao đổi trực tiếp với luật sư để được xem xét trên cơ sở hồ sơ và tình tiết thực tế.
Để cập nhật thêm các kiến thức pháp lý cũng như được hướng dẫn các thủ tục tố tụng mới nhất, quý độc giả có thể ghé thăm trực tiếp văn phòng hoặc Theo dõi Fanpage Nhung-Partners .
NHUNG & PARTNERS
Địa chỉ: 363 Nguyễn Trãi, Phường Cầu Ông Lãnh, Thành phố Hồ Chí Minh.
Liên hệ với chúng tôi để được hỗ trợ, tư vấn và đồng hành trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của Quý khách một cách kịp thời, hiệu quả và đúng quy định của pháp luật.
Miễn trừ trách nhiệm: Toàn bộ thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo kiến thức pháp luật chung, không thay thế cho giải pháp tư vấn pháp lý trực tiếp trong từng vụ việc cụ thể. Vui lòng liên hệ trực tiếp với chuyên gia pháp lý để được hỗ trợ chi tiết.
